پيشرفت‌هاي بشري، نعمت يا بلا؟!

 


    پيشرفت‌هاي بشري، نعمت يا بلا؟!
       از ميان شش آية پاياني سورة آل عِمران از صفحة 76 ، قرآن، پس از ذكر نتيجة اعمال صاحبان عقل و خرد، در دوآية 196 و 197، باطن رفاه ‌ظاهري افراد بي‌ايمان را بر ما مي‌نمايانَد.
       اين‌دوآيه مي‌فرمايند: «لايَغُرَّنَّکَ تَقَلُّبُ الَّذينَ‌کَفَروا فِي البِلاد»؛ «تصرّفات پيروزمندانة كافِران در نقاط مختلف جهان، تو را نفريبد»؛ «مَتاعٌ قَليل، ثُمَّ مَأواهُم جَهَنَّم، وَ بِئسَ المِهاد»؛ اين‌برخورداري از دنيا، «بهرة ناچيزي است. اينان، پس از اين جهان، جايگاهشان دوزخ است وآن، چه‌آرامگاه پررنج و دردي است!»
       همان‌طوركه ملاحظه مي‌كنيم، خداوند، موفّقيّت‌هاي به‌ظاهر باارزش‌كفّار را پَست و بي‌ارزش توصيف‌كرده وآنها را قابل اعتناي خردمندان نمي‌داند. امّا ازآن‌طرف، مي‌بينيم بسياري از همين‌موفّقيّت‌هاي پست و بي‌ارزش را درآيات فراوان ديگرِ قرآن‌كريمش، مخلوق خود و داراي حُسن در خلقت معرّفي مي‌فرمايد.
       حال، سؤالي‌كه در اين‌جا مطرح مي‌شود، اين‌كه خداوند حكيم از يك‌سو، همه‌چيز عالَم را مخلوق حَسَن نشان داده و همه‌چيز را نعمت مي‌داند. امّا از ديگرسو، بسياري از همين‌نعمت‌ها را پست و بي‌ارزش و غير قابل اعتنا و بلكه بلا و نقمت و موجب عذاب اليم در عالم‌آخرت معرّفي مي‌نمايد!! اين‌دو بيان، چگونه قابل جمع است؟
       در جواب، عرض مي‌شود: ازكنار هم‌گذاشتن‌آيات متعدّد قرآن، اين‌حقيقت به‌دست مي‌آيدكه قرآن‌كريم، براي آفرينش انسان، هدف و مقصدي خاص در نظرگرفته و همه‌چيز عالم را از نظركمك‌رساندن يا مانع‌بودن، نسبت به‌آن هدف مي‌سنجد؛ آن‌چه را كه مؤثّر در رسيدن به‌آن‌هدف است، نعمت مي‌داند وآن‌چه را كه مانع رسيدن به‌آن‌هدف است، بلا و نقمت مي‌شناسد.
       حال، بايد ديدآن‌هدف ازآفرينش انسان، از نظر قرآن چيست؟ آري؛ قرآن‌كريم، با بياني بسيار روشن و محكم مي‌فرمايد: وَ ماخَلَقتُ الجِنَّ وَ الإنس، إلاّ لِيَعبُدون؛ مقصود اصلي من ازآفريدن جنّ و انس، عبادت من است!
       يعني، عبادت، تنهاهدف خداوند از خلقت بيان شده‌است. امّا بايد دانست‌كه عبادت خدا هم منحصر در نماز و روزه و امثال‌آنها نيست. بلكه حقيقت عبادت، اين‌است‌كه انسان، خالق خود را به‌عنوان مدبّري عالِم و قادر و قانونگذار براي زندگي انسان در دنيا بشناسدكه براي افراد مطيع و متخلّف از قانونش‌كيفر و پاداش مقرّر داشته و باورش بشودكه پس از مرگ، به‌سوي او باز خواهدگشت وآن‌جا، بهشتي يا جهنّمي خواهد شد. از اين‌رو، مي‌فهمدكه در اين‌دنيا به‌حكم عقلش موظّف است دستورات‌آن‌خالق عالمِ قادر را بشناسد و طبق‌آن عمل‌كند تا مورد رضاي او قرارگرفته و روح و روان خود را ترقّي داده و به‌قرب او برساند. اين، حقيقت عبادت است‌كه در يك جملة كوتاه مي‌گوييم: عبادت، يعني مَعرِفَهُ‌الله و التَّقَرُّب‌إلَي‌الله، شناختن خدا و سپس، تلاش براي نزديك‌گشتن به خدا. و سرانجام، مسكن‌گرفتن در جوار رحمت او و مُخَلَّدشدن در غُرَفات جَنَّهُ‌المَأوي‌كه‌گوارا باد اين‌نعمت جاودان، بر آن‌گروه از روشن‌دلان!
       اي خدا، چه مي‌شدكه اين‌حقيقت، باورمان مي‌شدكه هدف ازآمدن ما به اين‌دنيا، خور و خواب و خشم و شهوت نيست. در اين‌دنيا، ما، به‌سان دانشجويي هستيم‌كه براي تحصيل علم، به يك مركز علمي و دور از وطن رفته تا عالماً برگردد و مورد عزّت و احترام ميان مردم قرارگيرد؛ نه اين‌كه‌آن‌جا بخورد و بخوابد و با ياوه‌گويانِ هرزه‌دل بگويد و بخندد و عاقبت، با كوله‌باري از جهالت و ذلّت، به وطن بازگردد و مورد طعن و توبيخ از دور و نزديك قرارگيرد.
       اين‌دنيا، مدرسه است و ما، دانشجويانِ در اين‌مدرسه. دنيا، مزرعه است و ما،كشاورزانِ در اين‌مزرعه‌كه عَلَي‌الدّوام،  با افكار و اخلاق و اعمالمان، در حال بذرافشاني هستيم تا پس از مرگ، محصول‌كشته‌هاي خود را برداريم.
       حال، اگر اين‌وسايل و اسبابي‌كه در دسترس خود داريم؛ از اعضا و جوارح بدن، قواي ظاهري و باطني،آب و هوا و نور، علم و قدرت، همسران و فرزندان؛ اگر اينها همه، در راه نيل به هدف خلقت‌كه تقرّب‌إلي‌الله است، واقع شد و ما هم آنها را در همين‌مسير، به‌كار انداختيم و نتيجتاً قرب به خدا و اكتساب رضاي او، نصيبمان شد، تمام اينها، از نظر قرآن، نعمت حساب مي‌شود و موجب تأمين‌آسايش وآرامش جاودان در عالم‌آخرت.
       امّا همين‌كه اين‌وسايل و اسباب، از داخلي و خارجي، از مسير نيل به هدف منحرف شد و به راهي افتادكه نتيجة آن، دوري از خدا و محروميّت از لطف و عنايت خدا گرديد،كما اين‌كه طبق همين‌دوآية 196 و 197، براي‌كفّار حاصل مي‌گردد، در اين‌صورت است‌كه قرآن‌كريم، تمام اين‌وسايل و اسباب، از چشم وگوش و دست و پا و زبان وآب و هوا و حتّي پيشرفت‌هاي مُحَيّرُالعُقول بشري را به‌عنوان بلا و نقمت معرّفي‌كرده و موجب هلاك ابدي به حساب مي‌آورَد.

تاریخ انتشار : ۲۲ آذر ۱۳۹۱

نویسنده : مدیر سایت

ارسال برداشت
مشاهده برداشت ها

کاربر گرامی لطفا برای ارسال دیدگاه خود وارد سایت شوید تا بتوانید نظر خود را ثبت کنید باتشکر.

تاکنون هیچ دیدگاهی برای این نوشته ثبت نشده است.